You are missing some Flash content that should appear here! Perhaps your browser cannot display it, or maybe it did not initialize correctly.

Vreemdelingendossiers

Het Algemeen Rijksarchief in Brussel bewaart meer dan twee miljoen vreemdelingendossiers. In deze dossiers werd vanaf 1839 alle info gecentraliseerd die bij de controle van vreemdelingen op Belgisch grondgebied verzameld werd. Ze bevatten gegevens rond de familiale en professionele situatie van de vreemdeling, documenten waarover de vreemdeling beschikte bij een controle, verblijfsintenties, gemeentelijke inlichtingenbladen (bij elke verhuis opnieuw op te maken: geven dus inzicht in herkomst van de vreemdelingen en hun migratieparcours), akten van de burgerlijke stand die zicht geven op geboortes, huwelijken, sterfgevallen. Indien de vreemdeling politiek actief was, is in de dossiers ook info over deelname aan vergaderingen, manifestaties, privé-briefwisseling en publicaties terug te vinden. Vele dossiers bevatten vingerafdrukken en sporadisch ook een foto.

Stel: Je Italiaanse grootvader is eind jaren ’40 naar België gekomen als gastarbeider, maar is door het harde leven in de mijnen vroeg gestorven. Je bent nieuwsgierig naar zijn verleden, maar in de familie lijkt niemand veel te weten. Veel kans dat je in zijn vreemdelingendossier toch nog een en ander te weten komt!

Zelfs enkele latere beroemdheden ontsnapten niet aan de controle van de Belgische vreemdelingenpolitie. De bekendste dissident die tijdens de 19de eeuw in België verzeilde, was Karl Marx.

Karl Marx
Geboren : Trier, 5 mei 1818
Overleden: Londen, 14 maart 1883
Periode: 19de eeuw
Domein: Filosofie, economie, sociologie, historiografie
Stroming: Socialisme, communisme, marxisme
Bekende werken: Das Kapital (verschenen in drie delen: 1867, 1885 en 1894) en het Communistisch Manifest (verschenen in 1848)


In 1845 was hij onder druk van de Pruisische ambassadeur in Parijs uit Frankrijk gezet, waar hij had meegewerkt aan het blad “Vorwarts!”. Als uitgewezene kon hij in België terecht, op voorwaarde dat hij zich niet waagde aan politiek geïnspireerde activiteiten. Marx was blijkbaar niet van plan om aan deze eis te voldoen en schreef tijdens zijn verblijf in Brussel diverse pamfletten, waaronder “De Duitse Ideologie”, “De Armoede van de Filosofie” en “Het Communistisch Manifest”. In 1848 werd hij omwille van deze feiten het land uitgezet.

Ook Victor Hugo, één van de belangrijkste Franse romantische schrijvers van de 19de eeuw, moest om politieke redenen Frankrijk ontvluchten. Het dossier van zijn ballingschap in België is eveneens bewaard.

Victor Hugo
Geboren: Besançon, 26 februari 1802
Overleden: Parijs, 22 mei 1885
Periode: 19de eeuw
Genre(s): Roman, theater, poëzie, essay
Stroming: Romantiek
Bekende werken: De klokkenluider van de Notre Dame (1831) en Les Misérables (1862)

Doe-opdrachten

Foto’s uit de algemene en individuele vreemdelingendossiers (1870-1960).

Algemeen Rijksarchief, Bestuur Openbare Veiligheid, Dienst Vreemdelingenpolitie.

Fragmenten uit het individueel vreemdelingendossier van Karl Marx

Algemeen Rijksarchief, Bestuur Openbare Veiligheid, Dienst Vreemdelingenpolitie, Individueel dossier, nr. 073946.
Documenten
Algemeen Rijksarchief, Bestuur Openbare Veiligheid, Dienst Vreemdelingenpolitie, Individueel dossier, nr. 073946.
Algemeen Rijksarchief, Bestuur Openbare Veiligheid, Dienst Vreemdelingenpolitie, Individueel dossier, nr. 110558.
Algemeen Rijksarchief, Bestuur Openbare Veiligheid, Dienst Vreemdelingenpolitie. Algemene dossiers, eerste reeks, nr. 955.
Algemeen Rijksarchief, Bestuur Openbare Veiligheid, Dienst Vreemdelingenpolitie. Individueel dossier, nr. A399.438.
Algemeen Rijksarchief, Bestuur Openbare Veiligheid, dienst Vreemdelingenpolitie. Algemene dossiers, eerste reeks, nr. 523.
Algemeen Rijksarchief, Bestuur Openbare Veiligheid, dienst Vreemdelingenpolitie. Individueel dossier, nr. A53.827.
Algemeen Rijksarchief, Bestuur Openbare Veiligheid, Dienst Vreemdelingenpolitie. Algemene dossiers, tweede reeks, nr. 571.
Algemeen Rijksarchief, Bestuur Openbare Veiligheid, dienst Vreemdelingenpolitie. Individueel dossier, nr. 415.462.
Algemeen Rijksarchief, Bestuur Openbare Veiligheid, dienst Vreemdelingenpolitie. Algemene dossiers, eerste reeks, nr. 833.
Video

In het Canvasprogramma Verloren Land gaat telkens een ander hoofdpersonage op zoek naar een ontbrekend puzzelstukje uit zijn/haar familiegeschiedenis. Muzikant Paul Ambach komt tijdens de zoektocht naar het wedervaren van zijn vader tijdens de Tweede Wereldoorlog bij diens vreemdelingendossier terecht en ontdekt enkele verrassende elementen.

Copyright VRT

 




©Belgisch Rijksarchief